Obszarowe formy ochrony przyrody ziemi piotrkowskiej.<\/b><\/p>\n
Ustawa o ochronie przyrody wprowadzi\u0142a nast\u0119puj\u0105ce formy ochrony przyrody:<\/p>\n
Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nich to tzw. obszarowe formy ochrony, zwane te\u017c obszarami lub terenami chronionymi i te w\u0142a\u015bnie obiekty pokr\u00f3tce opisujemy poni\u017cej.<\/p>\n
Poj\u0119cie \u201eziemia piotrkowska\u201d jest przez nas umownie rozumiane \u2013 uto\u017csamiane z obszarem by\u0142ego wojew\u00f3dztwa piotrkowskiego i obejmuje tereny powiat\u00f3w: be\u0142chatowskiego, opoczy\u0144skiego, piotrkowskiego, radomszcza\u0144skiego i tomaszowskiego oraz cz\u0119\u015bciowo \u0142\u00f3dzkiego-wschodniego.<\/p>\n
Rezerwaty przyrody<\/b><\/p>\n
Bia\u0142acz\u00f3w<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 22,05 ha po\u0142o\u017cony na skraju miejscowo\u015bci Bia\u0142acz\u00f3w. Przedmiotem ochrony jest tu stary las li\u015bciasty z udzia\u0142em lipy, jawora i buka oraz naturalny \u0142\u0119g olszowo \u2013 jesionowy<\/p>\n
B\u0142ogie<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 68,22 ha po\u0142o\u017cony mi\u0119dzy miejscowo\u015bciami B\u0142ogie i Ma\u0142e Ko\u0144skie w gminie Mniszk\u00f3w Rezerwat obejmuje las z du\u017cym udzia\u0142em jod\u0142y na granicy zasi\u0119gu.<\/p>\n
Czarna R\u00f3zga<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 185,60 ha le\u017c\u0105cy mi\u0119dzy Kajetanowem a \u017bele\u017anica w gm. Przrdb\u00f3rz. Rezerwat obejmuje naturalny las wilgotny z licznymi gatunkami chronionych ro\u015blin i zwierz\u0105t.<\/p>\n
Czarny \u0141ug<\/b> \u2013 rezerwat torfowiskowy o powierzchni 2,46 ha po\u0142o\u017cony mi\u0119dzy M\u0142oszowem a Swolszewicami w gminie Wolb\u00f3rz. Jest to torfowisko wysokie typu atlantyckiego ze stanowiskiem bagnicy torfowej.<\/p>\n
D\u0119bowiec<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 47,10 ha zlokalizowany w pobli\u017cu wsi Silnicczka w gminie \u017bytno. Przedmiotem ochrony jest gr\u0105d z lip\u0105 szerokolistn\u0105 na granicy zasi\u0119gu i \u0142\u0119g wi\u0105zowo \u2013 jesionowy z rzadkimi ro\u015blinami zielnymi.<\/p>\n
D\u0119by w Meszczach<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 39,15 ha po\u0142o\u017cony kilka km na p\u00f3\u0142noc od Piotrkowa Trybunalskiego. Ochronie podlega gr\u0105d i las mieszany z pomnikami przyrody \u2013 wiekowymi d\u0119bami.<\/p>\n
Diabla G\u00f3ra<\/b> – rezerwat krajobrazowy o powierzchni 161,19 ha. Le\u017cy w pobli\u017cu wsi Klew w gminie Aleksandr\u00f3w. Przedmiotem ochrony jest poro\u015bni\u0119te borem sosnowym wzg\u00f3rze z wychodniami piaskowcowymi.<\/p>\n
Ga\u0107 Spalska<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 85,89 ha le\u017cy nad rzek\u0105 Ga\u0107 od Jasienia do Spa\u0142y w gminach Lubochnia i Inow\u0142\u00f3dz. Przedmiotem ochrony s\u0105 \u0142\u0119g jesionowo-olszowy i ols porzeczkowy zwi\u0105zane ze \u015br\u00f3dle\u015bn\u0105 rzek\u0105 nizinn\u0105 oraz stanowiska rzadkich ro\u015blin i zwierz\u0105t.<\/p>\n
Gaik<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 35,85 ha po\u0142o\u017cony w pobli\u017cu Bukowca nad Pilic\u0105 w gminie Mniszk\u00f3w. W rezerwacie chroniony jest starodrzew sosnowo-d\u0119bowy z ponad 200-letnmi d\u0119bami oraz bogata flor\u0105.<\/p>\n
G\u00f3ra Che\u0142mo<\/b> – rezerwat krajobrazowy o powierzchni 41,31 ha, zajmuje cz\u0119\u015b\u0107 wzg\u00f3rza o tej samej nazwie, le\u017c\u0105cego w gminie Mas\u0142owice Ochron\u0105 obj\u0119to las li\u015bciasty, oraz pozosta\u0142o\u015bci grodziska na szczycie wzg\u00f3rza zbudowanego z piaskowc\u00f3w.<\/p>\n
Jaksonek<\/b> \u2013 rezerwat florystyczny o powierzchni 79,67 ha w pobli\u017cu miejscowo\u015bci Jaksonek w gm. Sulej\u00f3w. Utworzony ze wzgl\u0119du na stanowisko zimozio\u0142u p\u00f3\u0142nocnego (roslny reliktowej) w d\u0105browie.<\/p>\n
Jasie\u0144<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 14,50 ha w pobli\u017cu miejscowo\u015bci Cad\u00f3wek w gminie Kobiele Wielkie. Ochron\u0105 obj\u0119to naturalny las cisowy, jedno z najcenniejszych stanowisk cisa w Polsce. Jest to jednocze\u015bnie obszar Natura 2000.<\/p>\n
Jawora<\/b> – rezerwat florystyczny o powierzchni 87,19 ha zajmuj\u0105cy zbocze B\u0105kowej G\u00f3ry niedaleko wsi o tej samej nawie, w gminie Przedb\u00f3rz. Utworzony dla ochrony wy\u017cynnych las\u00f3w li\u015bciastych i mieszanych wraz z rzadkimi ro\u015blinami.<\/p>\n
Jele\u0144 <\/b>– rezerwat le\u015bny o powierzchni 48,97 ha po\u0142o\u017cony w pobli\u017cu S\u0142ugocice w gminie Tomasz\u00f3w Mazowiecki. Ochron\u0105 obj\u0119to las li\u015bciasty z udzia\u0142em jod\u0142y na granicy zasi\u0119gu.<\/p>\n
Jod\u0142y Sieleckie<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 33,13 ha znajduje si\u0119 w okolicach wsi Sielec w gminie \u017barn\u00f3w. Ochron\u0105 obj\u0119to las z udzia\u0142em naturalnie odnawiaj\u0105cej si\u0119 jod\u0142y oraz zachowanie \u015blad\u00f3w po wydobyciu syderytowych rud \u017celaza metod\u0105 duklow\u0105<\/p>\n
Kobiele Wielkie<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 63,43 ha le\u017c\u0105cy miedzy kobielami Wielkimi a Wol\u0105 Roszkow\u0105. Przedmiotem ochrony jest wy\u017cynny b\u00f3r jod\u0142owy.<\/p>\n
Konewka<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 99,91 ha le\u017c\u0105cy w poblizu Kr\u00f3lowej Woli w gm. Inow\u0142\u00f3dz. Rezerwat obejmuje \u015bwietlist\u0105 d\u0105brow\u0119 z bogat\u0105 flor\u0105 ro\u015blin zielnych.<\/p>\n
Kruszewiec<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 81,54 ha le\u017c\u0105cy w kompleksie le\u015bnym mi\u0119dzy Lubochni\u0105 a Cekanowem. Jest to wielogatunkowy gr\u0105d z jod\u0142\u0105 na granicy zasi\u0119gu.<\/p>\n
Las Jab\u0142oniowy<\/b> – rezerwat florystyczny o powierzchni 19,03 ha le\u017c\u0105cy mi\u0119dzy Piotrkowem Trybunalskim a Ko\u0142em. Ochron\u0105 obj\u0119to unikaln\u0105 populacj\u0119 rosn\u0105cych w lesie dzikich drzew owocowych pochodzenia naturalnego.<\/p>\n
Lubiasz\u00f3w <\/b>– rezerwat le\u015bny o powierzchni 202,49 ha, po\u0142o\u017cony w pobli\u017cu wsi Lubiasz\u00f3w w gminie Sulej\u00f3w. Przedmiotem ochrony jest tu gr\u0105d, d\u0105browa i b\u00f3r jod\u0142owy z cennym stanowiskiem jod\u0142y oraz stanowiska ro\u015blin rzadkich i chronionych. Jest to jednocze\u015bnie obszar Natura 2000.<\/p>\n
\u0141azn\u00f3w<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 60,83ha le\u017c\u0105cy w pobli\u017cu Rokicin. Ochron\u0105 obj\u0119to b\u00f3r jod\u0142owy na granicy zasi\u0119gu.<\/p>\n
\u0141uszczanowice<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 41,09 ha, po\u0142o\u017cony na terenie gminy Kleszcz\u00f3w. Przedmiotem ochrony jest tu gr\u0105d, czyli \u017cyzny las, z udzia\u0142em jod\u0142y na granicy zasi\u0119gu.<\/p>\n
Ma\u0142ecz<\/b> – rezerwat le\u015bny i florystyczny o powierzchni 9,15 ha po\u0142o\u017cony niedaleko miejscowo\u015bci o tej samej nazwie w gminie Ujazd. Przedmiotem ochrony jest wt\u00f3rne stanowisko r\u00f3\u017canecznika \u017c\u00f3\u0142tego w borze mieszanym i wilgotnym.<\/p>\n
Meszcze<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 35,32 ha le\u017c\u0105cy mi\u0119dzy Meszczami a Ko\u0142em w gminie Wolb\u00f3rz. Ochron\u0105 obj\u0119to las mieszany z udzia\u0142em dynamicznie rozwijaj\u0105cej si\u0119 lipy drobnolistnej.<\/p>\n
Molenda <\/b>– rezerwat le\u015bny o powierzchni 147,12 ha; znajduje si\u0119 w pobli\u017cu miejscowo\u015bci Rydzynki w gminie Tuszyn. Przedmiotem ochrony s\u0105 naturalne zespo\u0142y le\u015bne z jod\u0142\u0105, bukiem i \u015bwierkiem na granicy zasi\u0119gu.<\/p>\n
Niebieskie \u0179r\u00f3d\u0142a<\/b> – rezerwat krajobrazowy o powierzchni 28,70 ha po\u0142o\u017cony w granicach miasta Tomaszowa Mazowieckiego. Przedmiotem ochrony s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142a krasowe wraz z rozlewiskami i otaczaj\u0105cym je drzewostanem olszowym. Jest to jednocze\u015bnie obszar Natura 2000.<\/p>\n
Piskorzeniec<\/b> – rezerwat torfowiskowy o powierzchni 431,96 ha po\u0142o\u017cony w pobli\u017cu miejscowo\u015bci o tej samej nazwie w gminie Przedb\u00f3rz. W rezerwacie chronione s\u0105 rozleg\u0142e torfowiska wysokie i niskie wraz z unikaln\u0105 flor\u0105 i faun\u0105.<\/p>\n
S\u0142ugocice<\/b> – rezerwat florystyczny o powierzchni 8,89 ha po\u0142o\u017cony mi\u0119dzy miejscowo\u015bciami S\u0142ugocice i Wawa\u0142 w gminie Tomasz\u00f3w Mazowiecki. Przedmiotem ochrony jest stanowisko \u017cywca dziewi\u0119ciolistnego w gr\u0105dzie wilgotnym.<\/p>\n
Spa\u0142a<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 102,70 ha po\u0142ozony na obrzezach Spa\u0142y w gminie Inow\u0142\u00f3dz.. Ochron\u0105 obj\u0119to po\u0142o\u017cone nad Pilic\u0105 gr\u0105dy ze starymi sosnami i d\u0119bami oraz jod\u0142\u0105 w pobli\u017cu granicy zasi\u0119gu<\/p>\n
Starodrzew Lubochnia\u0144ski<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 22,38 le\u017c\u0105cy w kompleksie le\u015bnym mi\u0119dzy Lubochni\u0105 a Cekanowem. Rezerwat chroni starodrzew sosnowo \u2013 d\u0119bowy naturalnego pochodzenia.<\/p>\n
Twarda<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 22,79 ha le\u017c\u0105cy na po\u0142udnie od Twardej w gminie Tomasz\u00f3w mazowiecki. Jest to naturalny las z udzia\u0142em jod\u0142y.<\/p>\n
Wielkopole<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 42,08 ha po\u0142o\u017cony w pobli\u017cu R\u0119czna. Przedmiotem ochrony jest drzewostan jod\u0142owy z rzadkimi gatunkami ro\u015blin. Jest to jednocze\u015bnie obszar Natura 2000.<\/p>\n
Wolb\u00f3rka<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 37,39 ha; znajduje si\u0119 w pobli\u017cu wsi Modlica w gminie Tuszyn. Rezerwat powsta\u0142 w celu ochrony naturalnego lasu olszowego, \u017ar\u00f3de\u0142 Wolb\u00f3rki oraz stanowiska motyla szlaczkonia bor\u00f3wkowca (rzadki relikt polodowcowy).<\/p>\n
\u017b\u0105d\u0142owice<\/b> – rezerwat le\u015bny o powierzchni 241,19 ha po\u0142o\u017cony na p\u00f3\u0142noc od \u017b\u0105d\u0142owic w gminie Inow\u0142\u00f3dz.. Przedmiotem ochrony jest mozaika ols\u00f3w i suchych bor\u00f3w sosnowych, ciekawe uk\u0142ady hydrologiczne i urze\u017abienie terenu<\/p>\n
Parki krajobrazowe<\/b><\/p>\n
Przedborski Park Krajobrazowy<\/b><\/p>\n
Utworzony w 1988 r.<\/p>\n
Po\u0142o\u017cenie geograficzne: Wy\u017cyna Przedborska, mezoregiony: Wzg\u00f3rza Opoczy\u0144skie, Pasmo Przedborsko-Ma\u0142ogoskie, Wzg\u00f3rza \u0141opusza\u0144skie i Niecka W\u0142oszczowska.<\/p>\n
Po\u0142o\u017cenie administracyjne: wojew\u00f3dztwo \u0142\u00f3dzkie, powiat radomszcza\u0144ski \u2013 gminy: Wieglom\u0142yny, Mas\u0142owice, \u017bytno, miasto i gmina Przedb\u00f3rz, oraz wojew\u00f3dztwo \u015bwi\u0119tokrzyskie \u2013 gminy: Fa\u0142k\u00f3w, S\u0142upia, Kluczewsko, Krasocin i \u0141opuszno.<\/p>\n
Powierzchnia Parku wynosi 16 553 ha, w granicach woj. \u0142\u00f3dzkiego 7 385 ha. Funkcj\u0119 otuliny pe\u0142ni Przedborski Obszar Chronionego Krajobrazu o pow. 18 446 ha, w woj. \u0142\u00f3dzkim 5 417 ha.<\/p>\n
Og\u00f3lna charakterystyka i warto\u015bci krajobrazowe. Najbardziej charakterystycznym elementem w krajobrazie Parku jest fragment Pasma Przedborsko-Ma\u0142ogoskiego tworz\u0105cy wa\u0142 o wysoko\u015bci wzgl\u0119dnej przekraczaj\u0105cej 100 m, ze wzniesieniami powy\u017cej 300 m n.p.m.: Koz\u0142ow\u0105 G\u00f3r\u0105, Bukow\u0105 G\u00f3r\u0105, Krzemycz\u0105 G\u00f3r\u0105 oraz najwy\u017cszym – Fajn\u0105 Ryb\u0105 (347 m n.p.m.). Malownicze i r\u00f3\u017cnorodne krajobrazy wzbogacane s\u0105 przez doliny rzek: Pilicy i Czarnej W\u0142oszczowskiej. Lasy zajmuj\u0105 oko\u0142o 68 % powierzchni Parku, pozosta\u0142\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 stanowi\u0105 g\u0142\u00f3wnie tereny rolnicze.<\/p>\n
Warto\u015bci przyrodnicze: Lasy w Parku zdominowane s\u0105 przez drzewostany sosnowe na siedlisku bor\u00f3w mieszanych, rzadziej wyst\u0119puj\u0105 gr\u0105dy, buczyny i \u015bwietliste d\u0105browy, a w dolinach rzek \u0142\u0119gi, olsy i bory bagienne. Na zboczach wzg\u00f3rz wyst\u0119puj\u0105 murawy kserotermiczne oraz ciep\u0142olubne zaro\u015bla. Szczeg\u00f3lna warto\u015b\u0107 stanowi\u0105 rozleg\u0142e torfowiska, najwi\u0119ksze z nich \u2013 Piskorzeniec obj\u0119to ochron\u0105 rezerwatow\u0105. Flora Parku liczy ponad 900 gatunk\u00f3w ro\u015blin naczyniowych, w tym 51 gatunk\u00f3w obj\u0119tych ochron\u0105 prawn\u0105 (39 ochron\u0105 ca\u0142kowit\u0105 i 12 cz\u0119\u015bciow\u0105). Bogactwo siedlisk stanowi ostoj\u0119 dla licznych gatunk\u00f3w zwierz\u0105t. Spo\u015br\u00f3d kr\u0119gowc\u00f3w stwierdzono: 22 gatunki ryb, 10 gatunk\u00f3w p\u0142az\u00f3w, 5 gatunk\u00f3w gad\u00f3w, 121 gatunk\u00f3w ptak\u00f3w l\u0119gowych oraz 39 gatunk\u00f3w ssak\u00f3w.<\/p>\n
Chronione obiekty przyrodnicze. W Parku znajduje si\u0119 5 rezerwat\u00f3w przyrody: Piskorzeniec, Czarna R\u00f3zga oraz znajduj\u0105ce si\u0119 poza granicami woj \u0142\u00f3dzkiego: Bukowa G\u00f3ra o pow. 34,84 ha \u2013 stary las bukowy porastaj\u0105cy wapienne wzg\u00f3rze, s\u0105siaduj\u0105ce z nim Murawy Dobromierskie \u2013 kserotermiczne murawy o pow. 36,29 ha, ciekawe ze wzgl\u0119du na rzadko\u015b\u0107 wyst\u0119powania w \u015arodkowej Polsce, Oleszno o pow. 54 ha \u2013 mozaika \u0142\u0119gu jesionowo-olszowego, gr\u0105du niskiego i olsu. 65 obiekt\u00f3w obj\u0119to ochron\u0105 w postaci u\u017cytk\u00f3w ekologicznych, np.: \u201eFajna Ryba\u201d, \u201eJurajskie Wzg\u00f3rze\u201d, \u201eMajowa G\u00f3ra\u201d. W\u015br\u00f3d 42 pomnik\u00f3w przyrody jest wiele okaza\u0142ych drzew, w tym wiekowe lipy tworz\u0105ce 600-metrow\u0105 alej\u0119 w Dobromierzu.<\/p>\n
Warto\u015bci kulturowe. Najwa\u017cniejszymi zabytkami architektonicznymi Parku s\u0105: ko\u015bcio\u0142y w Przedborzu, Kluczewsku i Olesznie, pozosta\u0142o\u015bci mur\u00f3w obronnych i zamku w Przedborzu, ruiny zboru aria\u0144skiego w Mrowinie, stare zabudowania wiejskie oraz liczne kapliczki i figury przydro\u017cne. Do zabytk\u00f3w techniki nale\u017c\u0105 pozosta\u0142o\u015bci m\u0142yn\u00f3w wodnych i wiatrak\u00f3w, ciekawostk\u0105 jest murowany wiatrak na szczycie wzniesienia pod Olesznem. W Parku znajduje si\u0119 11 zabytkowych park\u00f3w, zwykle dworskich, pochodz\u0105cych z XVII \u2013 XIX w.<\/p>\n
Sulejowski Park Krajobrazowy <\/b><\/p>\n
Utworzony w 1994 r.<\/p>\n
Po\u0142o\u017cenie geograficzne: Wzniesienia Po\u0142udniowomazowieckie, mezoregiony: R\u00f3wnina Piotrkowska, Wzg\u00f3rza Radomszcza\u0144skie i Wzg\u00f3rza Opoczy\u0144skie<\/p>\n
Po\u0142o\u017cenie administracyjne: powiat tomaszowski \u2013 miasto i gmina Tomasz\u00f3w Maz., powiat piotrkowski \u2013 gminy: Wolborz, Piotrk\u00f3w Tryb., Rozprza, \u0141\u0119ki Szlacheckie, R\u0119czno, Aleksandr\u00f3w oraz miasto i gmina Sulej\u00f3w, powiat opoczy\u0144ski \u2013 gminy: Mniszk\u00f3w i S\u0142awno, powiat radomszcza\u0144ski \u2013 gmina Przedb\u00f3rz. Ca\u0142kowicie na terenie wojew\u00f3dztwa \u0142\u00f3dzkiego.<\/p>\n
Powierzchnia Parku wynosi 17 030ha, otuliny 36 730 ha.<\/p>\n
Og\u00f3lna charakterystyka i warto\u015bci krajobrazowe. Osi\u0105 Parku i jego najwa\u017cniejszym elementem jest dolina \u015brodkowej Pilicy, kt\u00f3rej towarzysz\u0105 lasy stanowi\u0105ce pozosta\u0142o\u015b\u0107 dawnej Puszczy Pilickiej. Park le\u017cy na wysoczy\u017anie morenowej porozcinanej dolinami rzek. Najwi\u0119kszymi dop\u0142ywami Pilicy na terenie Parku s\u0105: Luci\u0105\u017ca i Czarna Maleniecka oraz Rado\u0144ka i Ojrzanka. Znaczn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 doliny Pilicy zajmuje Zbiornik Sulejowski o pow. oko\u0142o 26 km2<\/sup>. Krajobraz Parku wzbogacaj\u0105 malownicze, prze\u0142omowe odcinki doliny Pilicy w Sulejowie i Smardzewicach oraz wysokie kraw\u0119dzie doliny w Trzech Morgach, Barkowicach, Nag\u00f3rzycach i Bia\u0142ej G\u00f3rze. W po\u0142udniowej cz\u0119\u015bci wznosz\u0105 si\u0119 \u0142agodne wzg\u00f3rza, z kt\u00f3rych najwy\u017csze \u2013 B\u0105kowa G\u00f3ra osi\u0105ga wysoko\u015b\u0107 282 n.p.m.<\/p>\n Warto\u015bci przyrodnicze. Wielkoprzestrzeniowe kompleksy le\u015bne zajmuj\u0105 po\u0142ow\u0119 powierzchni Parku. Zachowa\u0142y si\u0119 w nich fragmenty ma\u0142o zmienionej przyrody z naturaln\u0105 szat\u0105 ro\u015blinn\u0105. Opr\u00f3cz dominuj\u0105cych bor\u00f3w sosnowych i mieszanych wyst\u0119puj\u0105 gr\u0105dy i d\u0105browy. Warto\u015bci\u0105 Parku s\u0105 tak\u017ce siedliska wodne i podmok\u0142e: \u0142\u0119gi, starorzecza, torfowiska i wilgotne \u0142\u0105ki. Cenne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c, wyst\u0119puj\u0105ce np. w pobli\u017cu Sulejowa, murawy kserotermiczne i zaro\u015bla ciep\u0142olubne. Na obszarze Parku wykazano 35 gatunk\u00f3w ro\u015blin podlegaj\u0105cych \u015bcis\u0142ej ochronie oraz 15 cz\u0119\u015bciowo chronionych. Liczne s\u0105 gatunki typowe dla flory g\u00f3rskiej. Dobrze poznana jest fauna bezkr\u0119gowc\u00f3w, kt\u00f3rych stwierdzono 1800 gatunk\u00f3w. Spo\u015br\u00f3d zwierz\u0105t kr\u0119gowych wykazano: 31 gatunk\u00f3w ryb i smoczkoustych, 13 p\u0142az\u00f3w, 5 gad\u00f3w, 160 l\u0119gowych ptak\u00f3w oraz 47 gatunk\u00f3w ssak\u00f3w.<\/p>\n Chronione obiekty przyrodnicze. Na terenie Parku znajduje si\u0119 11 rezerwat\u00f3w przyrody: B\u0142ogie, Czarny \u0141ug, Gaik, Jaksonek, Jawora, Las Jab\u0142oniowy, Lubiasz\u00f3w, Meszcze, Niebieskie \u0179r\u00f3d\u0142a, Twarda i Wielkopole. Niebieskie \u0179r\u00f3d\u0142a to najcenniejszy w \u015brodkowej Polsce rezerwat krajobrazowo-wodny. Ponadto na terenie Parku powo\u0142ano u\u017cytki ekologiczne, m. in. 200-hektarowy u\u017cytek ekologiczny \u201eBronis\u0142aw\u00f3w\u201d obejmuj\u0105cy fragment Zbiornika Sulejowskiego. Ochron\u0105 pomnikow\u0105 obj\u0119to liczne wiekowe drzewa.<\/p>\n Warto\u015bci kulturowe. Najcenniejsze obiekty o znaczeniu historyczno \u2013 kulturowym to przede wszystkim: opactwo Cysters\u00f3w z ko\u015bcio\u0142em z XIII w. w Podklasztorzu ko\u0142o Sulejowa, klasztor w Smardzewicach, ko\u015bcio\u0142y w Skotnikach, B\u0105kowej G\u00f3rze, B\u0142ogich i Lubieniu oraz ruiny \u015bredniowiecznego zamku w Majkowicach. Interesuj\u0105ca jest tak\u017ce drewniana zabudowa nadpilicznych wsi. Do zabytk\u00f3w techniki nale\u017c\u0105 stare wapienniki \u201eJan\u201d i \u201eWiktor\u201d w Sulejowie \u2013 cz\u0119\u015bciowo rozebrane w 2003 roku. Na terenie SPK istnieje 9 park\u00f3w wiejskich \u0142\u0105cz\u0105cych warto\u015bci przyrodnicze i historyczne, najstarsze s\u0105 parki przyzamkowe w Majkowicach i B\u0105kowej G\u00f3rze, za\u0142o\u017cone w XIV w.<\/p>\n Spalski Park Krajobrazowy <\/b><\/p>\n Utworzony w 1995 r.<\/p>\n Po\u0142o\u017cenie geograficzne: Wzniesienia Po\u0142udniowomazowieckie, mezoregiony: R\u00f3wnina Piotrkowska, R\u00f3wnina Radomska.<\/p>\n Po\u0142o\u017cenie administracyjne: powiat tomaszowski \u2013 gminy: Inow\u0142\u00f3dz, Rzeczyca, Czerniewice, Lubochnia, miasto i gmina Tomasz\u00f3w Maz., powiat opoczy\u0144ski \u2013 gminy: Po\u015bwi\u0119tne, S\u0142awno, Drzewica i Opoczno. Ca\u0142kowicie na terenie woj. \u0142\u00f3dzkiego.<\/p>\n Powierzchnia Parku wynosi 13 110 ha, otuliny: 24 134 ha.<\/p>\n Og\u00f3lna charakterystyka i warto\u015bci krajobrazowe. O charakterze Parku decyduje malownicza dolina Pilicy z r\u00f3\u017cnorodno\u015bci\u0105 krajobraz\u00f3w zwi\u0105zanych z rzek\u0105 i jej dop\u0142ywami oraz przyleg\u0142ymi lesistymi terenami wysoczyznowymi. Krajobrazowo cenny jest prze\u0142omowy odcinek doliny rzeki pod Inow\u0142odzem z wychodniami ska\u0142 jurajskich, parowami i stromymi zboczami. W Legnicy i Zako\u015bcielu na wysokich kraw\u0119dziach doliny oraz w okolicach Grotowic znajduj\u0105 si\u0119 ciekawe miejsca widokowe. Rozleg\u0142e obszary le\u015bne Parku – pozosta\u0142o\u015bci dawnej Puszczy Pilickiej poprzecinane s\u0105 dolinami niewielkich, naturalnych rzek: Gaci, Gie\u0142z\u00f3wki, S\u0142omianki, Studzianki oraz Cetenki.<\/p>\n Warto\u015bci przyrodnicze. Na obszarach le\u015bnych dominuj\u0105 zbiorowiska borowe, znacznie rzadziej wyst\u0119puj\u0105: wikliny nadrzeczne, olsy, \u0142\u0119gi, olsy jesionowe, gr\u0105dy i \u015bwietliste d\u0105browy. Najciekawsze przyrodniczo lasy ze starymi drzewostanami wyst\u0119puj\u0105 w okolicach Spa\u0142y, Konewki, Lici\u0105\u017cnej, \u017b\u0105d\u0142owic i Smardzewic. W dolinie Pilicy wzd\u0142u\u017c starorzeczy wyst\u0119puj\u0105 zbiorowiska szuwarowe oraz podmok\u0142e \u0142\u0105ki. Na terenie Parku wykazano ponad 800 gatunk\u00f3w ro\u015blin naczyniowych, w tym: 19 gatunk\u00f3w ro\u015blin podlegaj\u0105cych ochronie ca\u0142kowitej i 11 gatunk\u00f3w obj\u0119tych ochron\u0105 cz\u0119\u015bciow\u0105. Zwierz\u0119ta bezkr\u0119gowe reprezentowane s\u0105 przez 1400 gatunk\u00f3w, wiele rzadkich skali kraju owad\u00f3w spotyka si\u0119 w rejonie Konewki i Inow\u0142odza. Spo\u015br\u00f3d kr\u0119gowc\u00f3w stwierdzono wyst\u0119powanie 33 gatunk\u00f3w ryb i smoczkoustych, 13 gatunk\u00f3w p\u0142az\u00f3w i 5 gad\u00f3w, 151 gatunk\u00f3w ptak\u00f3w l\u0119gowych i 50 gatunk\u00f3w ssak\u00f3w.<\/p>\n Chronione obiekty przyrodnicze. Na terenie Parku i otuliny znajduje si\u0119 6 rezerwat\u00f3w przyrody: Ga\u0107 Spalska, Jele\u0144, Konewka, S\u0142ugocice, Spa\u0142a i \u017b\u0105d\u0142owice, 8 u\u017cytk\u00f3w ekologicznych i 110 pomnik\u00f3w przyrody. W\u015br\u00f3d pomnik\u00f3w na uwag\u0119 zas\u0142uguje grupa 95 d\u0119b\u00f3w w Spale oraz grupa wi\u0105z\u00f3w w okolicach Rzeczycy. W Ksi\u0105\u017cu ko\u0142o Smardzewic znajduje si\u0119 tzw. \u201eRezerwat \u017bubr\u00f3w\u201d – O\u015brodek Hodowli \u017bubr\u00f3w, o pow. 56 ha utworzony w 1934 r. Obiekt podlega Kampinoskiemu Parkowi Narodowemu. Przebywa w nim stado oko\u0142o 20 \u017cubr\u00f3w z linii bia\u0142owieskiej.<\/p>\n Warto\u015bci kulturowe. Do wa\u017cniejszych zabytk\u00f3w kultury materialnej Parku nale\u017c\u0105: roma\u0144ski ko\u015bci\u00f3\u0142 \u015bw. Idziego w Inow\u0142odzu, zesp\u00f3\u0142 ko\u015bcielno-klasztorny w Studziannej-Po\u015bwi\u0119tnem, ko\u015bci\u00f3\u0142ek modrzewiowy w Spale, ruiny zamku w Inow\u0142odzu oraz liczne wiejskie zabudowania drewniane w tym wiatraki, m\u0142yny i tartaki wodne. Ponadto na terenie SPK znajduj\u0105 si\u0119 zabytkowe parki powsta\u0142e mi\u0119dzy XVIII i XX w.<\/p>\n Obszary chronionego krajobrazu<\/b><\/p>\n Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Widawki<\/b><\/p>\n Obszar zosta\u0142 utworzony w 2007 roku. Obejmuje powierzchni\u0119 41390 hektar\u00f3w, na terenie powiat\u00f3w be\u0142chatowskiego, \u0142askiego, piotrkowskiego i radomszcza\u0144skiego<\/p>\n ochrona doliny rzeki Widawki z warto\u015bciowymi siedliskami i zbiorowiskami ro\u015blinnymi, ochrona koryta rzeki Widawki stanowi\u0105cej na znacznej przestrzeni naturalny ciek wodny; korytarz ekologiczny \u0142\u0105cz\u0105cy dolin\u0119 Warty z dolin\u0105 Pilicy. S\u0105 to tereny cenne przyrodniczo, o znacznym zalesieniu, z licznymi zbiornikami wodnymi; na wyr\u00f3\u017cnienie zas\u0142uguj\u0105: zwa\u0142owisko kopalni Be\u0142chat\u00f3w stanowi\u0105ce dominant\u0119 w\u015br\u00f3d otaczaj\u0105cego terenu i wp\u0142ywaj\u0105ce na urozmaicenie krajobrazu, wzniesienia Borowej G\u00f3ry stanowi\u0105ce zesp\u00f3\u0142 pag\u00f3rk\u00f3w o wysokich walorach krajobrazowych z najwy\u017cszym szczytem Borowa<\/p>\n Obszar Chronionego Krajobrazu Doliny Wolb\u00f3rki<\/b><\/p>\n Obejmuje powierzchni\u0119 2272 hektar\u00f3w, na terenie powiat\u00f3w piotrkowskiego i tomaszowskiego.<\/p>\n Obszar zosta\u0142 utworzony w 2007 roku w celu ochrony przed dalsz\u0105 degradacj\u0105 doliny rzeki Wolb\u00f3rki, a tak\u017ce utrzymania ci\u0105g\u0142o\u015bci ekosystemu w dolinie Wolb\u00f3rki umo\u017cliwiaj\u0105cego migracj\u0119 fauny i flory oraz zachowanie siedlisk chronionych i zagro\u017conych gatunk\u00f3w ro\u015blin i zwierz\u0105t.<\/p>\n Pilicza\u0144ski Obszar Chronionego Krajobrazu <\/b><\/p>\n Obszar zosta\u0142 utworzony w 2009 roku. Obejmuje powierzchni\u0119 46340 hektar\u00f3w, na terenie powiat\u00f3w opoczy\u0144skiego, piotrkowskiego i radomszcza\u0144skiego. S\u0105 to tereny chronione ze wzgl\u0119du na wyr\u00f3\u017cniaj\u0105cy si\u0119 krajobraz o zr\u00f3\u017cnicowanych ekosystemach, warto\u015bciowe ze wzgl\u0119du na mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaspokajania potrzeb zwi\u0105zanych z turystyk\u0105 i wypoczynkiem, a tak\u017ce pe\u0142nion\u0105 funkcj\u0119 korytarzy ekologicznych<\/p>\n Przedborski Obszar Chronionego Krajobrazu<\/b><\/p>\n Obejmuje powierzchni\u0119 18446 hektar\u00f3w, na terenie powiatu radomszcza\u0144skiego (plus powiaty z terenu woj. \u015bwi\u0119tokrzyskiego). Obszar zosta\u0142 utworzony w 2002 roku, jako otulina Przedborskiego Parku Krajobrazowego, chroni\u0105ca Park przed negatywnym oddzia\u0142ywaniem czynnik\u00f3w zewn\u0119trznych. Zadaniem obszaru jest r\u00f3wnie\u017c ochrona wybitnych walor\u00f3w przyrodniczych i krajobrazowych.<\/p>\n Obszary Natura 2000<\/b><\/p>\n Lp.<\/p>\n<\/td>\n Nazwa obszaru<\/b><\/p>\n<\/td>\n Powierzchnia ca\u0142kowita (ha)<\/b><\/p>\n<\/td>\n w granicach woj. \u0142\u00f3dzkiego udzia\u0142 \/ \u00a0 powierzchnia (ha)<\/b><\/p>\n<\/td>\n Obszary Specjalnej Ochrony Ptak\u00f3w <\/b><\/p>\n<\/td>\n 4.<\/p>\n<\/td>\n PLB 140003<\/p>\n<\/td>\n 35 356,3<\/p>\n<\/td>\n 6,6 %<\/p>\n<\/td>\n 2 345,5<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n Obszary maj\u0105ce znaczenie dla Wsp\u00f3lnoty \u00a0 (projektowane Specjalne Obszary Ochrony Siedlisk)<\/b><\/p>\n<\/td>\n 3.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100003<\/p>\n<\/td>\n 2 016,4<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 2 016,4<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 4.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100004<\/p>\n<\/td>\n 191,2<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 191,2<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 5.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100005<\/p>\n<\/td>\n 25,2<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 25,2<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 8.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100008<\/p>\n<\/td>\n 3 787,4<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 3 787,4<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 12.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100018<\/p>\n<\/td>\n 19,7<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 19,7<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 14.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100020<\/p>\n<\/td>\n 61,5<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 61,5<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 15.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100021<\/p>\n<\/td>\n 1 695,2<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 1 695,2<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 17.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100023<\/p>\n<\/td>\n 47,0<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 47,0<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 18.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100024<\/p>\n<\/td>\n 286,5<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 286,5<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 20.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100026<\/p>\n<\/td>\n 206,0<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 206,0<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 21.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100027<\/p>\n<\/td>\n 72,7<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 72,7<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 24.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100030<\/p>\n<\/td>\n 45,3<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 45,3<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 25.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100031<\/p>\n<\/td>\n 41,9<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 41,9<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 29.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100035<\/p>\n<\/td>\n 502,0<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 502,0<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 30.<\/p>\n<\/td>\n PLH 100036<\/p>\n<\/td>\n 151,2<\/p>\n<\/td>\n 100 %<\/p>\n<\/td>\n 151,2<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 31.<\/p>\n<\/td>\n PLH 140016<\/p>\n<\/td>\n 31 821,6<\/p>\n<\/td>\n 12 %<\/p>\n<\/td>\n 3 818,6<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 33.<\/p>\n<\/td>\n PLH 260004<\/p>\n<\/td>\n 11 605,2<\/p>\n<\/td>\n 31 %<\/p>\n<\/td>\n 3 597,6<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 34.<\/p>\n<\/td>\n PLH 260015<\/p>\n<\/td>\n 5 802,0<\/p>\n<\/td>\n 12 %<\/p>\n<\/td>\n 1 139,2<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n 35.<\/p>\n<\/td>\n PLH 260018<\/p>\n<\/td>\n 11 548,4<\/p>\n<\/td>\n 19 %<\/p>\n<\/td>\n 2 219,0<\/p>\n<\/td>\n<\/tr>\n \u0141\u0105czna powierzchnia:<\/p>\n<\/td>\n 101109,2<\/p>\n<\/td>\n 49 730,9<\/p>\n<\/td>\n Potencjalne Obszary maj\u0105ce znaczenie dla \u00a0 Wsp\u00f3lnoty (Shadow List 2010<\/i>)<\/b><\/p>\n<\/td>\n 2.<\/p>\n<\/td>\n brak danych<\/p>\n<\/td>\n Ponadto na obszarze ziemi piotrkowskiej wyst\u0119puj\u0105:<\/p>\n – u\u017cytki ekologiczne \u2013 557 obiekt\u00f3w o \u0142\u0105cznej powierzchni 1139 ha<\/p>\n – 1 stanowisko dokumentacyjne o pow. 20,8 ha<\/p>\n Wi\u0119cej informacji o formach ochrony przyrody naszego regionu:<\/p>\n – Rezerwaty ziemi piotrkowskiej. Burzy\u0144ski I. ZNPK w Moszczenicy. 1998.<\/p>\n – Rezerwaty przyrody wojew\u00f3dztwa \u0142\u00f3dzkiego. Socha G. (red.) RDO\u015a w \u0141odzi 2011.<\/p>\n – Parki krajobrazowe ziemi piotrkowskiej. Burzy\u0144ski I. ZNPK w Moszczenicy. 1998.<\/p>\n – http:\/\/www.znpk.com.pl\/znpk<\/a><\/p>\n – Rejestr form ochrony przyrody http:\/\/lodz.rdos.gov.pl\/<\/a><\/p>\n\n\n
\n \n \n Kod obszaru<\/b><\/td>\n <\/td>\n \n \n <\/td>\n<\/tr>\n \n \n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n<\/tr>\n \n \n Dolina \u00a0 Pilicy<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n<\/tr>\n \n \n Lasy \u00a0 Spalskie<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n \u0141\u0105ka w \u00a0 B\u0119czkowicach<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Niebieskie \u00a0 \u0179r\u00f3d\u0142a<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Dolina \u015arodkowej \u00a0 Pilicy<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Cisy w \u00a0 Jasieniu<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Lasy \u00a0 Gorzkowickie<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Grabia<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Las D\u0119bowiec<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Lasy \u00a0 Smardzewickie<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Lubiasz\u00f3w \u00a0 w Puszczy Pilickiej<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n D\u0105browy \u00a0 w Marianku<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Torfowiska \u00a0 \u017bytno \u2013Ewina<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Wielkopole \u00a0 \u2013 Jod\u0142y pod Czartori\u0105<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n \u0141\u0105ki \u00a0 Cieb\u0142owickie<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n \u015awi\u0119te \u0141ugi<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Dolina \u00a0 Dolnej Pilicy<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Ostoja \u00a0 Przedborska<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Dolina \u00a0 Czarnej<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n \n Dolina \u00a0 G\u00f3rnej Pilicy<\/td>\n \n <\/td>\n \n \n \n \n <\/td>\n \n <\/td>\n <\/td>\n \n \n <\/td>\n<\/tr>\n \n \n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n<\/tr>\n \n \n Drzewiczka \u00a0 z Opoczniank\u0105<\/td>\n \n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n<\/tr>\n \n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n <\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n